Visit-Peru.info
Menu
Inca stone wall and a stone-lined water channel along a street in the old town of Ollantaytambo

Oude dorp van Ollantaytambo

Het compacte Inca-stratenplan van Ollantaytambo, nog steeds bewoond, met stenen muren en waterkanalen langs de steegjes.

Het oude dorp van Ollantaytambo is het stratenraster onder het fort: een paar blokken smalle, geplaveide steegjes, door de Inca's gebouwde muren die nog steeds huizen dragen en een waterkanaal dat langs sommige straten loopt. Het is gratis te belopen, kost ongeveer een tot twee uur en is het best vroeg in de ochtend of nadat de dagtripgroepen zijn vertrokken. Het is een levende wijk, dus behandel het als iemands thuis en niet als monument.

Kaart

Wat het oude dorp is

Het oude dorp is het deel van Ollantaytambo dat de indeling volgt uit de Inca-tijd, in de hoek tussen de rivier de Patacancha en de voet van de berghelling. Anders dan een ruïne is het nooit leeggehaald: er wonen gezinnen in de huizen, winkels openen op de steegjes en kinderen lopen naar school langs dezelfde met steen omzoomde straten. Die continuïteit is de grootste aantrekkingskracht, en daarom staat deze pagina los van het fort boven het dorp, een archeologische site met entree.

Het raster is klein genoeg om in een ochtend te voet te doorkruisen. De meeste bezoekers komen er doorheen op weg van het station of een hotel naar de trap van het fort en blijven nooit staan, dus een bewuste wandeling zonder doel voegt veel toe. Je hebt geen ticket, gids of speciale uitrusting nodig, alleen comfortabele schoenen voor de ongelijke kasseien en een extra laag voor de schaduw.

Een korte geschiedenis van het stratenplan

Ollantaytambo wordt in de Spaanse kronieken en door moderne historici beschreven als een landgoed dat met de Inca-heerser Pachacuti wordt geassocieerd, gebouwd als stad en ceremonieel centrum op een strategische versmalling van de vallei. De nederzetting werd aangelegd op een orthogonaal raster, en archeologen beschrijven haar als een reeks lange straten, gekruist door kortere, met de blokken verdeeld in ommuurde complexen die kanchas heten, elk met een binnenplaats en meerdere eenkamergebouwen eromheen.

De latere geschiedenis voegde een tweede laag toe. Manco Inca, die tegen de Spanjaarden in opstand kwam, gebruikte Ollantaytambo in de jaren 1530 als basis, en de vlakte onder het dorp was het toneel van een slag waarin zijn troepen een Spaanse expeditie versloegen voordat hij zich in het woud terugtrok. Koloniale bouwers plaatsten daarna adobe bovenverdiepingen, pannendaken en een kerk op Inca-funderingen. Het oude dorp dat je ziet is die mengeling, en het verschil tussen beide lezen is het plezier van de wandeling.

Tours en activiteiten

Online te boeken, gekozen op basis van reizigersbeoordelingen.

Muren, deuropeningen en waterkanalen

Het Inca-werk is op straatniveau het makkelijkst te herkennen. Zoek naar muren van strak gepast steen, met grote blokken die met nauwe voegen op elkaar aansluiten, en naar smalle trapeziumvormige deuropeningen, aan de basis breder dan bij de latei. Veel van deze muren vormen het onderste deel van een huis, met erboven een eenvoudige gepleisterde of adobe verdieping, dus de Inca-steen is vaak maar de eerste twee meter.

Naast verscheidene steegjes voert een met steen beklede waterloop een dun stroompje door de straat, gevoed door de Patacancha en de bronnen van de berghelling. Bewoners gebruiken nog steeds water uit dit systeem, en dat is een van de redenen waarom het dorp anders aanvoelt dan een museum. Blijf aan de zijkant van het steegje, blokkeer het kanaal niet en gooi er geen afval in. De kanalen zijn smal en een camera die recht naar beneden wordt gericht, is een goede manier om van de kasseien in het kanaal te stappen.

Het plein en de steegjes eromheen

Het hoofdplein is het praktische hart van het dorp: taxi's en minibusjes verzamelen er, restaurants en cafés openen erop uit, en de paden naar het fort beginnen op korte loopafstand. Het is levendiger dan de steegjes en meestal druk rond het eind van de ochtend en de late middag, als de groepen komen en gaan. Het standbeeld en de bomen maken het een prettige plek om met een drankje te zitten, maar het is niet het beste van het oude dorp.

Verlaat het plein daarvoor via de zijstraten. De rustigere steegjes een blok of twee verder hebben de stenen muren, de kanalen en de trapsteegjes die naar de terrassen klimmen, en er zijn kleine binnenplaatsen waar bars en pensions in voormalige kanchas zijn gevestigd. Het uitzicht omhoog langs de helling toont de terrassen van het fort boven de daken en, aan de overkant van de kloof, de Inca-voorraadhuizen op de tegenoverliggende heuvel, die goede oriëntatiepunten vormen als je de weg kwijtraakt.

De beste uren om te wandelen

Ollantaytambo kent twee duidelijke ritmes. Van het eind van de ochtend tot de vroege middag vullen de steegjes zich met tourgroepen en de drukte van het station, en worden de smalste straten traag. Voor ongeveer acht uur 's ochtends en na ongeveer vijf uur 's avonds valt het dorp terug aan zijn bewoners, valt het licht laag langs de stenen muren en is de wandeling prettiger en beter voor foto's.

Als je hier slaapt, is de avondwandeling een goede besteding van een uur na het eten, maar neem een kleine zaklamp mee, want de verlichting is ongelijk en de kasseien zijn dat ook. In het droge seizoen, ruwweg van mei tot september, zijn de ochtenden koud en helder en is de schaduw kil, terwijl het regenseizoen, ruwweg van november tot maart, de stenen glad maakt en middagbuien brengt, dus schoenen met grip doen er meer toe dan een camera.

Hoe lang en hoe te combineren

Reken op een tot twee uur voor alleen het oude dorp, inclusief een koffiestop. Het combineert vanzelfsprekend met het fort, een langer en steiler bezoek: veel mensen doen eerst het fort in de koele vroege uren en dwalen daarna tijdens het ontbijt door de straten, of andersom in de middag als de klim minder druk is. Als je een trein moet halen, bewaar het oude dorp dan voor de avond ervoor of de ochtend met een buffer, want de steegjes verleiden je de tijd uit het oog te verliezen. De diensten staan bij treinen naar Machu Picchu.

Een uitgebreidere dag kan de terrassen van Moray per weg toevoegen, en een langer verblijf staat beschreven in waar slapen in de Heilige Vallei. Het dorp ligt op ongeveer 2.790 m, lager dan Cusco maar hoog genoeg om trappen op de eerste dag vermoeiend te maken; hoogteziekte legt uit hoe je de eerste 24 uur doseert.

Er komen en respectvol gedrag

Het oude dorp is te voet bereikbaar vanaf elke plek in Ollantaytambo, en de route naar de vallei staat beschreven in van Cusco naar de Heilige Vallei; gedeelde busjes, bussen en taxi's komen aan op of nabij het plein, en het station ligt op korte loopafstand van het centrum. Auto's rijden langzaam en de steegjes zijn smal, dus stap opzij voor voertuigen en karren.

Omdat hier mensen wonen, doen een paar gewoonten ertoe. Vraag toestemming voordat je bewoners fotografeert, vooral kinderen en mensen in traditionele kleding; loop niet binnen bij binnenplaatsen of deuren die openstaan naar een privéwoning; en raak de muren niet aan en klim er niet op, want ze zijn oud en op sommige plekken bewoonde constructies. Een groet in het Spaans of Quechua kost niets, en etiquette in Peru geeft korte richtlijnen. Zoals overal waar tourgroepen langskomen, houd je op het plein je tas in de gaten, zoals uitgelegd in veelvoorkomende oplichting.

Waar slapen

  • Ollantaytambo

    Vroege treinen naar Machu Picchu en een oude kern om te voet te verkennen

    Zoek hotels
 

Veelgestelde vragen

Heb ik een ticket nodig om door het oude dorp van Ollantaytambo te wandelen?

Nee. De straten zijn openbaar en gratis te belopen. Het ticket geldt voor de terrassen van het fort en het tempelgebied boven het dorp, behandeld op de fortpagina.

Hoe lang duurt het oude dorp?

Een tot twee uur is genoeg voor de steegjes, het plein en een koffie. Reken meer tijd als je blijft eten, of als je een tweede, rustiger wandeling in het avondlicht wilt.

Zijn de muren echt van de Inca's?

Veel van de onderste lagen van muren in het oude dorp zijn Inca-werk, met later in de koloniale tijd adobe en pannen erboven toegevoegd. Het raster zelf stamt ook uit het Inca-stadsplan.

Komt het water in de kanalen uit de Inca-tijd?

De kanalen volgen een Inca-systeem dat in gebruik is gehouden, en sommige voeren vandaag nog water langs de straten. Zie ze als werkende infrastructuur en drink er niet uit.

Wanneer is het oude dorp het minst druk?

Vroeg in de ochtend, voordat de groepen aankomen, en na ongeveer vijf uur 's avonds zijn de rustigste momenten. Van het eind van de ochtend tot de vroege middag is het het drukst, vooral bij het plein en het station.

Is het oude dorp geschikt voor kinderen en oudere bezoekers?

De steegjes zijn kort en grotendeels vlak vergeleken met het fort, maar de kasseien zijn ongelijk en de hoogte is merkbaar. Ga langzaam, en zie de gids voor het dorp voor het grotere plaatje.

Is het veilig om 's avonds door de steegjes te lopen?

Het dorp is 's nachts doorgaans rustig en kalm, maar de verlichting is ongelijk en de kasseien zijn lastig, dus neem een kleine zaklamp mee en blijf op de hoofdsteegjes. Zie veelvoorkomende oplichting voor verstandige voorzorgen.