Stare miasto Ollantaytambo to siatka ulic pod twierdzą: kilka kwartałów wąskich, brukowanych uliczek, inkaskie mury, które nadal podpierają domy, i kanał wodny płynący wzdłuż niektórych ulic. Spacer jest bezpłatny, zajmuje jedną do dwóch godzin i najlepiej wybrać się wcześnie rano albo po odjeździe wycieczek jednodniowych. To żywa dzielnica, więc traktuj ją jak czyjś dom, a nie pomnik.
Mapa
Czym jest stare miasto
Stare miasto to ta część Ollantaytambo, która zachowuje układ wytyczony w czasach Inków, w kącie między rzeką Patacancha a podnóżem zbocza. W przeciwieństwie do ruin nigdy nie opustoszało: w domach mieszkają rodziny, sklepy otwierają się na uliczki, a dzieci chodzą do szkoły tymi samymi ulicami obrzeżonymi kamieniem. Ta ciągłość to jego główna atrakcja i dlatego ta strona jest osobna od artykułu o twierdzy nad miasteczkiem, która jest płatnym stanowiskiem archeologicznym.
Siatka jest na tyle mała, że obejdziesz ją pieszo w jedno przedpołudnie. Większość odwiedzających przechodzi przez nią w drodze ze stacji lub z hotelu do schodów twierdzy i nigdy się nie zatrzymuje, więc świadomy spacer bez celu wiele dodaje. Nie potrzebujesz biletu, przewodnika ani specjalnego sprzętu, tylko wygodnych butów na nierówny bruk i warstwy odzieży na cień.
Krótka historia planu ulic
Ollantaytambo opisują hiszpańskie kroniki i współcześni historycy jako posiadłość związaną z władcą Inków Pachacutim, zbudowaną jako miasto i ośrodek ceremonialny w strategicznym zwężeniu doliny. Osadę wytyczono na siatce ortogonalnej, a archeolodzy opisują ją jako zestaw długich ulic przeciętych krótszymi, z kwartałami podzielonymi na otoczone murami zespoły zwane kanchami, każdy z dziedzińcem i kilkoma jednoizbowymi budynkami wokół.
Późniejsze dzieje dodały drugą warstwę. Manco Inka, który powstał przeciw Hiszpanom, używał Ollantaytambo jako bazy w latach trzydziestych XVI wieku, a równina pod miasteczkiem była miejscem bitwy, w której jego siły pokonały hiszpańską wyprawę, zanim wycofał się do lasu. Kolonialni budowniczowie postawili potem na inkaskich fundamentach piętra z cegły mułowej, dachy z dachówki i kościół. Stare miasto, które widzisz, to właśnie ta mieszanka, a przyjemność spaceru polega na odczytywaniu różnicy między jedną a drugą warstwą.
Wycieczki i atrakcje
Do zarezerwowania online, wybrane na podstawie opinii podróżnych.
-
Od €107 za osobę
Ollantaytambo
Prywatna wycieczka po Świętej Dolinie w swoim tempie
-
Od €107 za osobę
Ollantaytambo
Wycieczka z Ollantaytambo do Moray, Maras i Chinchero
-
Wycieczka jednodniowa Od €54 za osobę
Ollantaytambo
Wycieczka quadem do Moray i Maras z Cusco, z degustacją
-
Od €65 za osobę
Ollantaytambo
Półdniowa wycieczka do Maras i Moray z Ollantaytambo
Mury, drzwi i kanały wodne
Inkaską robotę najłatwiej dostrzec na poziomie ulicy. Szukaj murów z ciasno dopasowanych kamieni, z dużymi blokami ciętymi tak, by stykały się na wąskich spoinach, oraz wąskich trapezowych drzwi, szerszych u podstawy niż przy nadprożu. Wiele z tych murów tworzy dolną część domu, z prostym tynkowanym piętrem albo piętrem z cegły mułowej powyżej, więc inkaski kamień to często tylko pierwsze dwa metry.
Obok kilku uliczek kamienny kanał niesie cienki strumień wzdłuż ulicy, zasilany z Patacanchy i ze źródeł na zboczu. Mieszkańcy wciąż korzystają z wody z tego systemu, co jest jednym z powodów, dla których miasteczko nie przypomina muzeum. Trzymaj się brzegu uliczki, nie zagradzaj kanału i nie wrzucaj do niego śmieci. Kanały są wąskie, a aparat skierowany prosto w dół to dobry sposób, by zejść z bruku wprost do nich.
Plac i uliczki wokół niego
Główny plac jest praktycznym centrum miasteczka: gromadzą się tu taksówki i minibusy, otwierają się na niego restauracje i kawiarnie, a ścieżki do twierdzy zaczynają się kilka kroków dalej. Jest bardziej ożywiony niż uliczki i zwykle tłoczny około środka przedpołudnia i późnym popołudniem, gdy grupy przychodzą i odchodzą. Pomnik i drzewa sprawiają, że wygodnie usiąść tu z napojem, ale to nie jest najlepsza część starego miasta.
Tę znajdziesz, opuszczając plac bocznymi ulicami. Spokojniejsze uliczki o kwartał czy dwa dalej mają kamienne mury, kanały i schodkowe zaułki wspinające się ku tarasom, a w małych dziedzińcach bary i pensjonaty zajmują dawne kanchy. Widok w górę zbocza pokazuje tarasy twierdzy nad dachami, a w poprzek wąwozu inkaskie spichlerze na przeciwległym wzgórzu, które są dobrymi punktami orientacyjnymi, jeśli się zgubisz.
Najlepsze godziny na spacer
Ollantaytambo ma dwa wyraźne rytmy. Od środka przedpołudnia do wczesnego popołudnia uliczki wypełniają się grupami wycieczkowymi i tłumem ze stacji, a najwęższe ulice stają się powolne. Przed około ósmą rano i po około piątej po południu miasteczko wraca do mieszkańców, światło wpada nisko wzdłuż kamiennych murów, a spacer jest przyjemniejszy i lepszy do zdjęć.
Jeśli tu nocujesz, wieczorny spacer to dobre wykorzystanie godziny po kolacji, ale weź małą latarkę, bo oświetlenie jest nierówne, podobnie jak bruk. W porze suchej, mniej więcej od maja do września, poranki są zimne i pogodne, a w cieniu chłodno, natomiast pora deszczowa, mniej więcej od listopada do marca, sprawia, że kamienie są śliskie, i przynosi popołudniowe opady, więc buty z przyczepnością są ważniejsze niż aparat.
Ile to trwa i jak połączyć
Na samo stare miasto zarezerwuj od jednej do dwóch godzin, wraz z postojem na kawę. Naturalnie łączy się z twierdzą, której zwiedzanie jest dłuższe i bardziej strome: wiele osób zwiedza twierdzę najpierw, w chłodnych wczesnych godzinach, a potem wędruje po ulicach przy śniadaniu, albo odwrotnie, po południu, gdy podejście jest mniej zatłoczone. Jeśli łapiesz pociąg, zostaw stare miasto na wieczór poprzedniego dnia albo na poranek z zapasem czasu, bo uliczki kuszą, by stracić poczucie godziny. Połączenia opisuje artykuł pociągi na Machu Picchu.
Dłuższy dzień może obejmować tarasy Moray dojazdem drogowym, a dłuższy pobyt omawia gdzie nocować w Świętej Dolinie Inków. Miasteczko leży na wysokości około 2790 m n.p.m., niżej niż Cusco, ale na tyle wysoko, że w pierwszym dniu schody męczą; jak rozłożyć siły przez pierwszą dobę, wyjaśnia artykuł o chorobie wysokościowej.
Dojazd i szacunek dla mieszkańców
Ze wszystkich miejsc w Ollantaytambo na stare miasto dojdziesz pieszo, a drogę do doliny opisuje artykuł z Cusco do Świętej Doliny Inków; wspólne vany, autobusy i taksówki przyjeżdżają na plac lub w jego pobliże, a stacja jest krótki spacer od centrum. Samochody jeżdżą powoli, a uliczki są wąskie, więc ustępuj pojazdom i wózkom.
Ponieważ tu mieszkają ludzie, kilka zwyczajów ma znaczenie. Pytaj o zgodę, zanim sfotografujesz mieszkańców, zwłaszcza dzieci i osoby w tradycyjnych strojach; nie wchodź na dziedzińce ani w drzwi otwarte do prywatnego domu; i nie dotykaj murów ani nie wchodź na nie, bo są stare, a miejscami zamieszkane. Powitanie po hiszpańsku lub kecziuańsku nic nie kosztuje, a krótkie wskazówki zawiera artykuł savoir-vivre w Peru. Jak w każdym miejscu, przez które przechodzą grupy wycieczkowe, pilnuj torby na placu, co opisują popularne oszustwa.
Gdzie nocować
-
Znajdź hotele
Ollantaytambo
Poranne pociągi do Machu Picchu i miasteczko do zwiedzania pieszo
Najczęściej zadawane pytania
Czy potrzebuję biletu, by pospacerować po starym mieście Ollantaytambo?
Nie. Ulice są publiczne i można po nich chodzić bezpłatnie. Bilet dotyczy tarasów twierdzy i terenu świątyni nad miasteczkiem, opisanych na stronie o twierdzy.
Ile czasu zajmuje stare miasto?
Godzina do dwóch wystarczy na uliczki, plac i kawę. Dolicz więcej czasu, jeśli zostaniesz na posiłek albo chcesz drugi, wolniejszy spacer w wieczornym świetle.
Czy te mury naprawdę są inkaskie?
Wiele dolnych warstw murów na starym mieście to inkaska robota, z cegłą mułową i dachówką dodanymi powyżej w okresie kolonialnym. Sama siatka ulic również wywodzi się z inkaskiego planu miasta.
Czy woda w kanałach pochodzi z czasów Inków?
Kanały wpisują się w inkaski system, który nadal jest używany, a niektóre wciąż niosą wodę wzdłuż ulic. Traktuj je jak działającą infrastrukturę i nie pij z nich wody.
Kiedy na starym mieście jest najmniej tłoczno?
Najspokojniej jest wcześnie rano, zanim przyjadą grupy, i po około piątej po południu. Najbardziej tłoczno jest od środka przedpołudnia do wczesnego popołudnia, zwłaszcza przy placu i stacji.
Czy stare miasto nadaje się dla dzieci i starszych osób?
Uliczki są krótkie i w większości płaskie w porównaniu z twierdzą, ale bruk jest nierówny, a wysokość daje się odczuć. Idź powoli, a szerszy obraz znajdziesz w przewodniku po miasteczku.
Czy wieczorem można bezpiecznie chodzić po uliczkach?
Miasteczko jest zazwyczaj ciche i spokojne nocą, ale oświetlenie jest nierówne, a bruk zdradliwy, więc weź małą latarkę i trzymaj się głównych uliczek. Rozsądne środki ostrożności opisują popularne oszustwa.
