Muzeum Sztuki w Limie (MALI)

Czym jest MALI

Museo de Arte de Lima, w skrócie MALI, otwarto w 1961 roku. To instytucja prywatna, utrzymywana z biletów, składek członków i darowizn, a nie bezpośrednio przez państwo. Jej zbiory obejmują prawie 3000 lat sztuki powstałej na terenie dzisiejszego Peru i jest to miejsce w stolicy, gdzie całą tę opowieść można prześledzić w jednym budynku, od najwcześniejszej ceramiki po prace żyjących artystów.

Ten rozmach odróżnia je od Muzeum Larco, które koncentruje się na obiektach prekolumbijskich. MALI jest muzeum sztuki w szerszym znaczeniu: wiszą tu obrazy, są rzeźby i tkaniny, a do tego prowadzi program wystaw czasowych. Jeśli podczas krótkiego pobytu w Limie wybierasz między jednym a drugim, różnica jest prosta. Larco lepiej wprowadza w dawne kultury, a MALI pokazuje, jak peruwiańska sztuka rozwijała się później i co robią dziś artyści.

Budynek i park

Muzeum mieści się w Palacio de la Exposición, pałacu wzniesionym na narodową wystawę w 1872 roku. Fasada w stylu włoskim jest dziełem włoskiego architekta Antonia Leonardiego, który mieszkał w Limie. Żelazną konstrukcję za nią przypisuje się pracowni Gustave'a Eiffla i datuje na lata 1870-71. Żeliwny szkielet wewnątrz neoklasycznej obudowy to część uroku tego miejsca.

Pałac stoi w Parque de la Exposición, założonym w miejscu dawnej bramy Guadalupe, jednej z bram kolonialnych murów miejskich, które rozebrano w 1868 roku. Później w parku stanęły pawilony w stylu mauretańskim i bizantyjskim, zbudowane na stulecie niepodległości w 1921 roku. To przyjemne miejsce, by przysiąść przed wizytą lub po niej, a z historycznego centrum dojdziesz tu pieszo.

Co zobaczysz

Wystawa stała jest uporządkowana mniej więcej chronologicznie. W najwcześniejszych salach znajdziesz prekolumbijską ceramikę i tkaniny, które dają kontekst dla stanowisk, które możesz odwiedzić gdzie indziej, takich jak Pachacamac. Okres kolonialny to malarstwo religijne i sztuka dekoracyjna, a okres republikański obejmuje malarstwo akademickie XIX wieku. Z kolekcją kojarzeni są m.in. malarze Teófilo Castillo i Federico del Campo.

Sztuka XX wieku i współczesna to ważna część tożsamości muzeum, ale nie da się jej pokazać w całości naraz. Zbiory współczesne, liczące ponad tysiąc prac, opisywano jako w dużej mierze przechowywane w magazynie, w oczekiwaniu na dodatkową przestrzeń, więc to, co zobaczysz, zależy od tego, co akurat wisi na ścianach w danym sezonie. Galerie na piętrze pałacu odnowiono i ponownie otwarto w 2015 roku.

Wystawy czasowe

MALI prezentuje wystawy czasowe przez cały rok, łącząc artystów peruwiańskich i zagranicznych. Dawne programy obejmowały fotografów, artystów konceptualnych i wielkie nazwiska z Europy, a także wystawy historyczne, jak ta z 2018 roku poświęcona akwarelom z Codex Martínez Compañón, XVIII-wiecznego zapisu życia w północnym Peru, wraz z późniejszymi ilustrowanymi dziełami o tym kraju.

To zmienia wartość wizyty. Dwie wycieczki w odstępie roku mogą przypominać dwa różne muzea, więc przed wyjściem sprawdź stronę internetową muzeum i oceń, czy obecne wystawy cię przyciągają. Jeśli tak, zaplanuj więcej czasu. Jeśli nie, same sale stałe nadal uzasadniają krótką wizytę. Uważaj na daty podawane na stronach osób trzecich, które często są nieaktualne.

Biblioteka, archiwum i spokojniejsza strona muzeum

Nie wszystko w MALI znajduje się w salach wystawowych. Biblioteka Manuela Solariego Swayne'a i Archiwum Sztuki Peruwiańskiej tworzą razem to, co opisuje się jako główną bibliotekę sztuki w Peru, przydatną głównie badaczom i studentom. Muzeum wspiera też cyfrowe archiwum sztuki peruwiańskiej, ARCHI, które oferuje w sieci bezpłatne materiały edukacyjne.

Dla zwykłego podróżnika nie są to powody, by tu przyjść, ale wyjaśniają, dlaczego muzeum jest punktem odniesienia dla osób zajmujących się sztuką Peru. Jeśli przed wizytą lub po niej interesuje cię konkretny artysta albo epoka, materiały cyfrowe to dobre miejsce na dalszą lekturę, dostępne bez wyjazdu.

Dojazd i ile czasu przeznaczyć

Muzeum leży na skraju historycznego centrum, w Parque de la Exposición, więc łatwo tu dotrzeć z centralnych dzielnic miasta. Z Miraflores zwykle wybiera się taksówkę lub przejazd przez aplikację albo autobus Metropolitano, który jedzie głównym korytarzem w stronę centrum. Aktualną trasę i przystanek sprawdź u operatora, zanim na nich polegasz.

Na sale stałe i jedną wystawę czasową zarezerwuj od dwóch do trzech godzin. Krótsza wizyta, około godziny, jest możliwa, jeśli chcesz zobaczyć tylko najważniejsze rzeczy. Park sąsiaduje z Magicznym Obiegiem Wody, wieczornym parkiem fontann, więc oba miejsca zmieszczą się w jednej wyprawie. Do kolonialnego rdzenia miasta dołącz klasztor i katakumby San Francisco.

Dni i godziny otwarcia oraz ceny biletów się zmieniają, a niektóre muzea są zamknięte jednego dnia tygodnia, więc sprawdź to przed wyjściem.

Dla kogo i jak łączyć z innymi atrakcjami

MALI jest dla osób lubiących sztukę, dla tych, którzy mają do wypełnienia deszczowy lub zamglony dzień (zimowe niebo Limy bywa szare), i dla każdego, kto chce umieścić prekolumbijskie i kolonialne dziedzictwo Peru w dłuższej linii. Mniej pasuje podróżnikowi, który chce wyłącznie archeologii i woli Muzeum Larco oraz wizyty na stanowiskach z listy w tekście co robić w Limie.

Muzeum to rozsądna kotwica na pół dnia. Spędź poranek w środku, potem przejdź pieszo lub podjedź do historycznego centrum na obiad i place albo wróć wieczorem do parku. Jeśli korzystasz z programu zwiedzania z przewodnikiem, zajrzyj do wycieczek po Limie i sprawdź, czy w planie jest przystanek tutaj, bo niektóre trasy przechodzą przez historyczne centrum, nie wchodząc do żadnego muzeum.